Dục Đức, Hiệp Hoà, Kiến Phúc: ba vị vua ngắn ngủi trong biến động 1883–1884
Trong chưa đầy một năm sau khi Tự Đức mất, triều Nguyễn thay ba vị vua. Vì sao Dục Đức bị phế, Hiệp Hoà bị giết và Kiến Phúc mất sớm, theo sử liệu và dã sử.
Gia Long, Minh Mạng, Thiệu Trị, Tự Đức, Dục Đức – Hiệp Hoà – Kiến Phúc, Hàm Nghi, Đồng Khánh, Thành Thái, Duy Tân, Khải Định, Bảo Đại (đến 1945): trị vì, chính sự, lăng tẩm, cách nhìn của hậu thế.
Trong chưa đầy một năm sau khi Tự Đức mất, triều Nguyễn thay ba vị vua. Vì sao Dục Đức bị phế, Hiệp Hoà bị giết và Kiến Phúc mất sớm, theo sử liệu và dã sử.
Hàm Nghi lên ngôi năm 1884 khi còn thiếu niên, rời kinh thành năm 1885, bị bắt năm 1888 rồi sống lưu đày ở Algérie đến năm 1943, nơi ông trở thành một hoạ sĩ.
Đồng Khánh trị vì 1885–1889, được đưa lên ngôi khi em ruột là Hàm Nghi đang kháng chiến. Ông làm được gì, bị phê phán vì đâu, và có góc nhìn nào khác.
Thành Thái bị phế năm 1907, con là Duy Tân lên ngôi lúc 7 tuổi rồi bị bắt sau cuộc khởi sự 1916. Hai đời vua, hai cách phản kháng, cùng một con đường lưu đày.
Khải Định trị vì 1916–1925, lên ngôi sau khi Duy Tân bị bắt. Ông bị phê phán gay gắt thời đó, nhưng cũng để lại một di sản kiến trúc. Bài này đặt các góc nhìn c
Bảo Đại lên ngôi năm 1926 khi đang học ở Pháp, về nước chấp chính năm 1932 và thoái vị năm 1945, khép lại chế độ quân chủ ở Việt Nam. Bài dừng ở mốc 1945.
Nguyễn Phúc Ánh đi từ người sống sót năm 1777 tới vị vua mở triều Nguyễn năm 1802: những năm tranh chiến, cách ông dựng nước và vì sao hậu thế còn tranh luận.
Minh Mạng trị vì 1820–1841: lập Nội các, Cơ mật viện, chia cả nước thành các tỉnh, đúc Cửu đỉnh, đặt quốc hiệu Đại Nam — và những mặt bị phê phán của ông.
Thiệu Trị trị vì 1841–1847, ngắn hơn cha và con nhưng gặp những thử thách đầu tiên từ phương Tây. Ông là ai, làm được gì, và vì sao hay bị sử sách bỏ qua.
Tự Đức trị vì 1847–1883, lâu nhất triều Nguyễn, đúng lúc Pháp bắt đầu xâm lược. Ông là người thế nào, đã quyết định gì, và vì sao hậu thế đánh giá rất khác nhau
Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.